Yamuna's Gitarthasangraha

back

 sva-dharma-jJAna-vairAgya-sAdhya-bhakty-eka-gocaraH /
 nArAyaNaH paraM brahma gItA-ZAstre samIritaH //1//
 
 jJAna-karma-Atmike niSThe yoga-lakSe su-saMskRte /
 Atma-anubhUti-siddhya-arthe pUrva-SaTkena coditaH //2//
 
 madhyame bhagavat-tattva-yAthAtmya-avApti-siddhaye /
 jJAna-karma-abhinirvartyo bhakti-yogaH prakIrtitaH //3//
 
 pradhAna-puruSa-vyakta-sarva-IZvara-vivecanam /
 karma dhIr bhaktir ity-Adi-pUrva-ZeSo 'ntima-uditaH //4//
 
 asthAna-sneha-kAruNya-dharma-adharma-dhiyA-kulam /
 pArthaM prapannam uddiZya ZAstra-avatraNaM kRtam //5//
 
 nitya-Atma-asaGga-karma-iha-gocarA sAMkhya-yoga-dhIH /
 dvitIye sthita-dhI-lakSyA proktA tan-moha-ZAntaye //6//
 
 asaktyA loka-rakSAyai guNeSv Aropya kartrktAm /
 sarva-IZvare vA nyasya+uktA tRtIye karma-kAryatA //7//
 
 prasaGgAt sva-svabhAva-uktiH karmaNo 'karmatA+asya ca /
 bhedA jJAnasya mAhAtmyam caturtha-adhyAya ucyate //8//
 
 karma-yogasya saukaryaM ZaighryaM kAZcana tad-vidhAH /
 brahma-jJAn-prakAraZ ca paJcama-adhyAya ucyate //9//
 
 yoga-abhyAsa-vidhir yogI caturdhA yoga-sAdhanam /
 yoga-siddhaH sva-yogasya pAramyaM SaSTha ucyate //10//
 
 sva-yAthAtmyaM prakRtyA+asya tirodhiH ZaraNA-gatiH /
 bhakta-bhedaH prabuddhasya ZraiSThyaM saptama ucyate //11/
 
 aiZvarya-akSara-yAthAtmyaM bhagavac-caraNa-arthiNAm /
 vedya-upAdeya-bhAvAnAm aSTame bhede ucyate //12//
 
 sva-mAhAtmyaM manuSyatve paratvaM ca mahA-AtmanAm /
 viZeSo navame yogo bhakti-rUpaH prakIrtitaH //13//
 
 sva-kalyANa-guNa-Anantya-kRtsna-sva-adhInatA-matiH /
 bhakty-utpatti-vivRdhy-arthA vistIrNA daZama-uditA //14//
 
 ekAdaZe 'sya yAthAtmya-sAkSAtkAra-avalokanam /
 dattam uktA vidi-prAptyor bhakty-eka-upAyatA tathA //15//
 
 bhakti-ZraiSThyam upAya-uktir aZaktasya+Atma-niSThatA /
 tat-prakArAs tv atiprItir bhakte dvAdaZa ucyate //16//
 
 deha-svarUpam Atma-Apti-hetur Atma-viZodhanam /
 bandha-hetur vivekaZ ca trayo-daZa udIryate //17//
 
 guNa-bandha-vidhau teSAM kartRtvam tan-nivartanam /
 gati-traya-sva-mUlatvaM catur-daZa udIryate //18//
 
 acin-miZrAd viZuddhAc ca cetanAt puruSa-uttamaH /
 vyApAnAd bharaNAt svAmyAd anyaH paJca-daZa-uditaH //19//
 
 deva-asura-vibhAga-ukti-pUrvikA ZAstra-vaZyatA /
 tattva-anuSThAna-vijJAna-sthemne SoDaZa ucyate //20//
 
 aZAstram AsuraM kRtsnam ZAstrIyaM guNataH pRthak /
 lakSaNaM ZAstra-siddhasya tridhA sapta-daZa-uditam //21//
 
 IZvare kartRtA-buddhiH sattva-upAdeyatA-antime /
 sva-karma-pariNAmaZ ca ZAstra-sAra-artha ucyate //22//
 
 karma-yogas tapas-tIrtha-dAna-yajJa-Adi-sevanam /
 jJAna-yogo jita-sva-antaiH pariZuddha-Atmani sthitiH //23//
 
 bhakti-yogaH para-aikAntya-prItyA dhyAna-AdiSu sthitiH /
 trayAnAm api yogAnAM tribhir anyonya-saMgamaH //24//
 
 nitya-naimittikAnAM ca para-ArAdhana-rUpiNam /
 Atma-RSTes trayo 'py ete yoga-dvAreNa sAdhakAH //25//
 
 nirasta-nikhila-ajJAno dRSTvA+AtmAnaM para-anugam /
 pratilabhya parAM bhaktiM tayA+eva+avApnoti tat-padam //26//
 
 bhakti-yogas tad-arthI cet samagra-aiZvarya-sAdhanam /
 Atma-arthI cet trayo 'py ete tat-kaivalyasya sAdhakAH //27//
 
 aikAntyaM bhagavaty eSAM samAnam adhikAriNAm /
 yAvat-prApti para-arthI cet tad eva+atyantam aZunute //28//
 
 jJAnI tu parama-ekAntI tad-Ayatta-Atma-jIvanaH /
 tat-saMZleSa-viyoga-eka-sukha-duHkhas tad-eka-dhIH //29//
 
 bhagavad-dhyAna-yoga-ukti-vandana-stuti-kIrtanaiH /
 labdha-AtmA tad-gata-prANa-mano-buddhi-indriya-kriyaH //30//
 
 nija-karma-Adi-bhakty-antaM kuryAt prItyA+eva kAritaH /
 upAyatAM parityajya nyasyed deve tu tAm abhIH //31//
 
 aikAntya-atyanta-dAsya-eka-ratis tat-padam ApnuyAt /
 tat-pradhAnam idaM ZAstram iti gItArthasaMgrahaM //32//

back